Beyit Defteri.RAUF ENÇ
Yapayın Zekâsı
RAUF’UN DEFTERİ5 BEYİT

AKLINI UYANDIR

Ödev hazır olduğunda, öğrenme de hazır mıdır?

R.Rauf Enç
VEZİN

Mef‘ûlü / Mefâîlü / Mefâîlü / Feûlün

— — ⏑ / ⏑ — — ⏑ / ⏑ — — ⏑ / ⏑ — —

Yazı boyutu

Defter dolu; bir kez de şu irfânı uyandır.

Ekranda cevâb çok; yine insânı uyandır.

Çok süslü ödev geldi; çocuk sustu sorunca.

Ezberle açılmaz; yine sultânı uyandır.

Yol verdi yapay; “Sen de düşün, bul” dedi, sustu.

Zihninde heves yoksa bu sevdânı uyandır.

Her doğru cevâb bilgi mi? Gerçek sana bir sır.

Sormakta yatan gizli bu isyânı uyandır.

İş sende, Rauf; kâğıdı bir rûh gibi sayma.

Hür fikri yaşat; önce şu vicdânı uyandır.

Rauf
KELİMELERKüçük sözlük 3
İrfân
Derin kavrayış; bilgiyi anlayışa dönüştürme.
Sultân
Hükümdar; burada çocuğun kendi zihnine sahip çıkma kudreti.
İsyân
Başkaldırı; burada sorgulamayı bıraktıran alışkanlıklara itiraz.
MANAŞiire dair

“Senin Aklın ve Yapayın Zekâsı”ndan ilhamla: delil, niyet, adâlet, öğrenmek ve insanın kendi hükmü üzerine beş yeni şiir.

İlham: Senin Aklın ve Yapayın Zekâsı — Çocuğun Ödevini Kim Yapıyor?. Kitaptan alıntı değildir.

RAUF ENÇ

Beyit Defteri.

Gönül, hayat ve bugünün meseleleri üzerine şiirler. Gazellerin, kısa beyitlerin ve ilk denemelerin bir arada durduğu bir defter.

Şiirlerdeki imza Rauf; defterin yazarı Rauf Enç.

Mektûbât’tan gazeller

İmâm-ı Rabbânî hazretlerinin Mektûbât’ının birinci cildindeki 21–70. mektuplardan hareketle yazılan elli gazelin düzeltilmiş nüshası. Her şiirin yanında kelimeler, mektupla bağı ve kaynak sayfası bulunur.

Okuyuş anahtarı

⏑ kısa · — uzun · ‿ ulama

Kapalı heceler ve aslî uzun ünlülü heceler uzun değerdedir. Mısra sonundaki açık hece de uzun sayılır. Bu nüshada kısa heceyi keyfî uzatarak veya uzun heceyi kısaltarak ölçü elde edilmemiştir; normal ulama yapılan kelimeler her mısranın altında belirtilir.

Rauf mahlası Ra-ûf diye iki hecede okunur. İlm, fikr, zikr, cism, ism gibi klasik kelime biçimleri metindeki yazılışlarıyla okunmalıdır. Aslî uzunluklar (â, î, û) ve ayn işareti (ʿ / ‘) hece ayrımında korunur.

Tef‘ile sınırı kelimeyi bölebilir; bu sınır duraklama emri değildir. Noktalama anlamı gösterir. Ulama işaretli kelime çifti, araya yeni bir ünlü eklenmeden birbirine bağlanır.

Metinler, mektupların nasihatlerinden hareketle yazılmış özgün gazellerdir; İmâm-ı Rabbânî’ye ait beyitler veya kelime kelime manzum tercüme değildir. Gösterim, bu nüshada açıkça verilen klasik okuyuşa göredir.

Bir mısra denemesi

Bak şimdi, Rauf; nefsi güzel yönle bugünden.

Şiirler arasındaki konuşmada yazılmış bağımsız mısra.

İlk denemeler

Önceki defterdeki şiirler ve sürümleri kendi koleksiyonları içinde korunmuştur. Hece denemeleri aruzla yazılmış şiirlerden ayrı gösterilir.

Kimyasal adları ve nöronlar şiirin edebî dünyasında yer alıyor; insan davranışını tek bir moleküle indirgeyen bilimsel açıklamalar olarak okunmamalı.

Önceki şiirlerin okuyuş notu: Aruzlu metinlerin okuyuşunda uzun ünlüler ve uygun yerlerde ulama gözetilir; her kelime sınırı birleştirilmez. Yeni şiirlerde “Rauf”, “Ra-uf” diye iki hecedir. “Çiçek aç” redifinde iki kelime arasındaki hece sınırı korunur. “Uyandır”ın 7. mısrasında; “Dönüşsün”ün 2, 5 ve 8. mısralarında imâle notu vardır. İlk taslaklar yeniden düzeltilmiş metinler değildir.

Aruz Atölyesi’ni aç