Beyit Defteri.RAUF ENÇ
Mektûbât’tan Gazeller
I. CİLT · 55. MEKTUP5 BEYİT

Söylenmemiş Sevgi

R.Rauf EnçDüzeltilmiş nüsha
VEZİN

Mef‘ûlü / Mefâîlü / Mefâîlü / Feûlün

— — ⏑ / ⏑ — — ⏑ / ⏑ — — ⏑ / ⏑ — —

Kafiye -âr · Redif yok

Yazı boyutu

Bir dostuna, kalbinde ne var, söyle de ol yâr;

Susmakla solan dalda açılmaz yeni ezhâr.

Mektûpta ne mal var, ne de bir tâc ararım ben;

Bir kalbe selâm eyle; uyansın, ola bîdâr.

Sevginle Resûl âilesinden bir iz aldım;

Bir bağ ile bin perde açılmış, ne güzel dâr.

Yollarda uzaklık, neye engel bu duâda?

Bir gönle giden sözde silinsin nice jengâr.

Yaz şimdi, Rauf; dostuna bir söz ile git sen;

Bir dostuna bir cümle yeter, başlasın ikrâr.

Rauf
AHENKTef‘ileleri göster

⏑ kısa   — uzun   ‿ ulama

01Bir dostuna, kalbinde ne var, söyle de ol yâr;

Mef‘ûlübir · dos · tu— — ⏑
Mefâîlüna · kal · bin · de⏑ — — ⏑
Mefâîlüne · var · söy · le⏑ — — ⏑
Feûlünde · ol · yâr⏑ — —

02Susmakla solan dalda açılmaz yeni ezhâr.

Mef‘ûlüsus · mak · la— — ⏑
Mefâîlüso · lan · dal · da⏑ — — ⏑
Mefâîlüa · çıl · maz · ye⏑ — — ⏑
Feûlünni · ez · hâr⏑ — —

03Mektûpta ne mal var, ne de bir tâc ararım ben;

Mef‘ûlümek · tûp · ta— — ⏑
Mefâîlüne · mal · var · ne⏑ — — ⏑
Mefâîlüde · bir · tâc · a⏑ — — ⏑
Feûlünra · rım · ben⏑ — —

04Bir kalbe selâm eyle; uyansın, ola bîdâr.

Mef‘ûlübir · kal · be— — ⏑
Mefâîlüse · lâm · ey · le⏑ — — ⏑
Mefâîlüu · yan · sın · o⏑ — — ⏑
Feûlünla · bî · dâr⏑ — —

05Sevginle Resûl âilesinden bir iz aldım;

Mef‘ûlüsev · gin · le— — ⏑
Mefâîlüre · sûl · â · i⏑ — — ⏑
Mefâîlüle · sin · den · bi⏑ — — ⏑
Feûlünri · zal · dım⏑ — —

Ulama: bir‿iz, iz‿aldım

06Bir bağ ile bin perde açılmış, ne güzel dâr.

Mef‘ûlübir · bağ · i— — ⏑
Mefâîlüle · bin · per · de⏑ — — ⏑
Mefâîlüa · çıl · mış · ne⏑ — — ⏑
Feûlüngü · zel · dâr⏑ — —

07Yollarda uzaklık, neye engel bu duâda?

Mef‘ûlüyol · lar · da— — ⏑
Mefâîlüu · zak · lık · ne⏑ — — ⏑
Mefâîlüye · en · gel · bu⏑ — — ⏑
Feûlündu · â · da⏑ — —

Son açık hece, mısra sonunda uzun.

08Bir gönle giden sözde silinsin nice jengâr.

Mef‘ûlübir · gön · le— — ⏑
Mefâîlügi · den · söz · de⏑ — — ⏑
Mefâîlüsi · lin · sin · ni⏑ — — ⏑
Feûlünce · jen · gâr⏑ — —

09Yaz şimdi, Rauf; dostuna bir söz ile git sen;

Mef‘ûlüyaz · şim · di— — ⏑
Mefâîlüra · ûf · dos · tu⏑ — — ⏑
Mefâîlüna · bir · söz · i⏑ — — ⏑
Feûlünle · git · sen⏑ — —

10Bir dostuna bir cümle yeter, başlasın ikrâr.

Mef‘ûlübir · dos · tu— — ⏑
Mefâîlüna · bir · cüm · le⏑ — — ⏑
Mefâîlüye · ter · baş · la⏑ — — ⏑
Feûlünsı · nik · râr⏑ — —

Ulama: başlasın‿ikrâr

KELİMELERKüçük sözlük 7
ezhâr
çiçekler
dâr
yurt, ev
ikrâr
kabulü dile getirme
jengâr
pas
bîdâr
uyanık
gâr
mağara
ilm
ilim; klasik tek heceli söyleyiş
MANAMektupla bağı ve kaynak

Sevgiyi gizlemeyip bildirmek; mesafeyi dua ve muhabbetle aşmak.

Bu gazelin dili bir sevgi mektubudur. Cevap, menfaat veya makam istemeden kardeşine sevildiğini söylemek öne çıkar. Kurtuluş ümidi, sevgi ve dua diliyle korunur; tek bir davranışa kesin sonuç bağlanmaz.

Kaynak eşleştirmesi: Hakikat Kitabevi, Mektûbât Tercemesi, I. cilt, 55. mektup; s. 91. İlgili sayfayı aç ↗
Kaynağı aç ↗

Mektûbât’ın nasihatlerinden hareketle yazılmıştır. İmâm-ı Rabbânî’ye ait beyitler veya kelime kelime manzum tercüme değildir.

RAUF ENÇ

Beyit Defteri.

Gönül, hayat ve bugünün meseleleri üzerine şiirler. Gazellerin, kısa beyitlerin ve ilk denemelerin bir arada durduğu bir defter.

Şiirlerdeki imza Rauf; defterin yazarı Rauf Enç.

Mektûbât’tan gazeller

İmâm-ı Rabbânî hazretlerinin Mektûbât’ının birinci cildindeki 21–70. mektuplardan hareketle yazılan elli gazelin düzeltilmiş nüshası. Her şiirin yanında kelimeler, mektupla bağı ve kaynak sayfası bulunur.

Okuyuş anahtarı

⏑ kısa · — uzun · ‿ ulama

Kapalı heceler ve aslî uzun ünlülü heceler uzun değerdedir. Mısra sonundaki açık hece de uzun sayılır. Bu nüshada kısa heceyi keyfî uzatarak veya uzun heceyi kısaltarak ölçü elde edilmemiştir; normal ulama yapılan kelimeler her mısranın altında belirtilir.

Rauf mahlası Ra-ûf diye iki hecede okunur. İlm, fikr, zikr, cism, ism gibi klasik kelime biçimleri metindeki yazılışlarıyla okunmalıdır. Aslî uzunluklar (â, î, û) ve ayn işareti (ʿ / ‘) hece ayrımında korunur.

Tef‘ile sınırı kelimeyi bölebilir; bu sınır duraklama emri değildir. Noktalama anlamı gösterir. Ulama işaretli kelime çifti, araya yeni bir ünlü eklenmeden birbirine bağlanır.

Metinler, mektupların nasihatlerinden hareketle yazılmış özgün gazellerdir; İmâm-ı Rabbânî’ye ait beyitler veya kelime kelime manzum tercüme değildir. Gösterim, bu nüshada açıkça verilen klasik okuyuşa göredir.

Bir mısra denemesi

Bak şimdi, Rauf; nefsi güzel yönle bugünden.

Şiirler arasındaki konuşmada yazılmış bağımsız mısra.

İlk denemeler

Önceki defterdeki şiirler ve sürümleri kendi koleksiyonları içinde korunmuştur. Hece denemeleri aruzla yazılmış şiirlerden ayrı gösterilir.

Kimyasal adları ve nöronlar şiirin edebî dünyasında yer alıyor; insan davranışını tek bir moleküle indirgeyen bilimsel açıklamalar olarak okunmamalı.

Önceki şiirlerin okuyuş notu: Aruzlu metinlerin okuyuşunda uzun ünlüler ve uygun yerlerde ulama gözetilir; her kelime sınırı birleştirilmez. Yeni şiirlerde “Rauf”, “Ra-uf” diye iki hecedir. “Çiçek aç” redifinde iki kelime arasındaki hece sınırı korunur. “Uyandır”ın 7. mısrasında; “Dönüşsün”ün 2, 5 ve 8. mısralarında imâle notu vardır. İlk taslaklar yeniden düzeltilmiş metinler değildir.

Aruz Atölyesi’ni aç